Brix-waarde lager dan 22 procent, is dat reden om biest weg te gooien? Nieuwe wetenschappelijke inzichten tonen aan dat biest van mindere kwaliteit gericht opgewaardeerd kan worden.
Niet elke koe levert na het afkalven voldoende biest van de gewenste kwaliteit. Dat probleem is op vrijwel elk melkveebedrijf bekend. Voor het pasgeboren kalf is een goede biestvoorziening echter van levensbelang: in de eerste vier levensuren moet 10 tot 12 procent van het lichaamsgewicht aan biest worden opgenomen.
De kwaliteit is eenvoudig te controleren met een refractometer. De gemeten Brix-waarde geeft inzicht in het gehalte aan immunoglobuline G (IgG). Als vuistregel geldt: biest met meer dan 25 procent Brix is van hoge kwaliteit, vanaf 22 procent Brix spreekt men van voldoende kwaliteit. Waarden daaronder wijzen op een onvoldoende concentratie aan antistoffen. Wat nu?
Biestvervanger als oplossing?
Die vraag stelden Braziliaanse wetenschappers zichzelf. Ze onderzochten of biest van mindere kwaliteit zodanig verbeterd kan worden door toevoeging van biestvervanger, dat het eenzelfde passieve immuniteit geeft als hoogwaardige biest.
Voor het onderzoek werden 50 kalveren in twee gerandomiseerde groepen verdeeld. Alle kalveren kregen biest uit een vooraf aangelegde biestbank. Deze werd ontdooid en binnen de eerste drie levensuren verstrekt in een hoeveelheid van 12 procent van het geboortegewicht.
- De controlegroep kreeg biest met een natuurlijk IgG-gehalte van minstens 25 procent Brix.
- De testgroep kreeg biest die slechts 20 procent Brix behaalde, maar werd opgewaardeerd tot 25 procent Brix met behulp van een biestverrijker (CR, SCCL®, Saskatoon, Canada). De controle vond plaats met een optische Brix-refractometer.
Het resultaat
48 uur na de biestgift werd een bloedserummonster uit de halsaders van de deelnemende kalveren genomen om de antistofvoorziening te beoordelen. Wat bleek: beide bieststrategieën waren even effectief.
Het serum-IgG lag na 48 uur op circa 50 gram per liter bloed of meer, oftewel meer dan negen procent Brix, wat op een zeer goede passieve immuniteit in beide groepen duidt.
Conclusie: Het opwaarderen van biest van onvoldoende kwaliteit (minder dan 22 procent Brix) is een zinvol alternatief als geen hoogwaardige biest beschikbaar is.
Tekst: Ruth Thiemann
Foto’s: Thiemann, Lorenz
