De meeste kalveriglo’s lijken aan de buitenkant prima in orde. Maar wat er binnenin gebeurt, vooral op neushoogte van het kalf, is minder zichtbaar. Wanneer nat stro en mest afbreken, komt ammoniak vrij. In de iglo kan dit zich ophopen precies waar het kalf ademt. Zelfs bij relatief lage concentraties kan dit de voeropname, groei en prestaties negatief beïnvloeden.
Tijdens een recente aflevering van The Dairy Podcast Show legt kalveropfokspecialist David Casper van Casper’s Calf Ranch, Illinois (VS) uit hoe ammoniak ontstaat in kalveriglo’s en wat dit betekent voor het management.
Ventilatie blijft sterk punt
Kalveriglo’s worden nog altijd veel gebruikt vanwege de goede natuurlijke ventilatie en het individuele management van kalveren. Ze zijn flexibel inzetbaar en vragen minder investeringen dan stallen. Volgens Casper blijft de iglo daarmee de ‘gouden standaard’ voor luchtkwaliteit, zonder complexe ventilatiesystemen. Toch kan ammoniak snel oplopen zodra het stro vochtig wordt. Tegen de tijd dat je het ruikt, zijn kalveren al blootgesteld.
Meten is weten
In een praktijkstudie werden 90 kalveriglo’s onderzocht. Met een digitale ammoniakmeter werd wekelijks gemeten op stro-niveau. In controle-iglo’s lag het ammoniakniveau rond de 10 ppm, terwijl iglo’s met aangepast management en strooisel gemiddeld op 1,5 ppm uitkwamen — een reductie van 85 procent.
Dat verschil is relevant, want vanaf ongeveer 4 tot 6 ppm kunnen al negatieve effecten op de prestaties optreden. In de praktijk varieerden de waarden sterk, met uitschieters tot wel 100 ppm in natte of vervuilde iglo’s.
Effect op groei
Lagere ammoniakniveaus vertaalden zich direct in betere prestaties. Kalveren groeiden sneller en namen meer krachtvoer op. De gemiddelde dagelijkse groei lag ongeveer 60 gram hoger. Ook de borstomvang nam sterker toe, wat wijst op een betere lichaamsontwikkeling.
Stro en vocht cruciaal
De belangrijkste factor voor ammoniakvorming is het ligbed. Droog en ruim strooisel beperkt de opbouw van ammoniak. Vooral in de laatste weken voor spenen, wanneer kalveren meer mest produceren, neemt het risico toe.
Belangrijke aandachtspunten zijn:
- Regelmatig vers stro toevoegen, vooral achterin de iglo nat stro verwijderen in plaats van alleen aanvullen
- Extra aandacht voor iglo’s bij kalveren met diarree
- Stro controleren op kalfniveau, niet alleen bij de ingang
- Iglo’s tussentijds goed reinigen en droog starten
Bron: Dairy Herd
