Net als de rest van West-Europa, zuchtte ook Groot-Brittannië onder een hete en droge zomer. De zomer was zo droog en heet, dat die het record van 2025 verbrak. De productieverliezen doen de genetische vooruitgang en managementverbeteringen teniet. Er waren 9 dagen waarop het warmer dan 35 graden was. Ook in Nederland waren dat er 9.
De vet- en eiwitgehalten in Britse melk waren de afgelopen achttien maanden opvallend hoog. Volgens cijfers van het Britse ministerie van Milieu, Voedsel en Plattelandszaken (Defra) lagen de gehalten in augustus 2026 zelfs iets hoger dan in dezelfde maand van 2025. De oplopende gehalten zijn het resultaat van verbeterde voeding en genetische vooruitgang.
Deze zomer daalde de totale melkproductie in het Verenigd Koninkrijk met 3,5 procent. Ook de stijging van gehalten vlakte af. Daardoor nam de daadwerkelijk geproduceerde hoeveelheid melkvet met 1,9 procent af en de hoeveelheid melkeiwit met 2,7 procent. De oorzaak was hittestress in combinatie met droogte. Beide hadden vanaf mei en gedurende de hele zomer van 2026 invloed op melkveebedrijven. Ook in september bleef de melkproductie achter en daarmee de totale productie van vet en eiwit. Voor de komende winter geldt dat er Britse melkveehouders zijn met ruwvoertekorten en daardoor meer krachtvoer zullen voeren.
Ook de melkkwaliteit heeft onder de hitte geleden. In de afgelopen maanden lagen de met Bactoscan gemeten bacterieaantallen in Groot-Brittannië boven zowel het driejarig gemiddelde als het niveau van 2025.
Bactoscan en kiemgetal
In juni en juli stegen de Bactoscan-waarden fors, met 10 tot 11 procent ten opzichte van dezelfde maanden een jaar eerder. In augustus bedroeg de gemiddelde waarde 32.000 bacterietellingen per milliliter melk. Dat is 2.000 meer dan in augustus 2025. Deze stijgingen vielen samen met perioden van extreem hoge temperaturen. De Bactoscan-waarde is niet één-op-één vergelijkbaar met het kiemgetal.
De Bactoscan bepaalt het aantal bacteriën in melk met behulp van flowcytometrie. Ook Qlip in Nederland en MCC Vlaanderen gebruiken Bactoscan-technologie voor de bepaling van het kiemgetal. Zij rekenen de gemeten bacterieaantallen met een omrekenformule om naar een kiemgetal, uitgedrukt in kolonievormende eenheden per milliliter, omdat voor melkkwaliteit bij wet het kiemgetal moet worden vastgesteld. De Britse Bactoscan-waarden zijn daardoor niet rechtstreeks vergelijkbaar met de kiemgetallen die Nederlandse en Vlaamse melkveehouders kennen, maar worden met dezelfde apparatuur gemeten.
Het celgetal reageerde in Groot-Brittannië aanvankelijk minder sterk op de hitte. In de eerste zomermaanden bleef het gemiddelde celgetal nog net onder het driejarig gemiddelde. In augustus volgde echter een duidelijkere stijging en kwam toen uit op 172.000 cellen per milliliter melk. Dat is 10.000 cellen meer dan in juli en 5.000 meer dan in augustus 2025.
Extra kosten op melkveebedrijven door hittegolven
De gevolgen van hittegolven in Groot-Brittannië verschillen per bedrijfssysteem en regio. Een belangrijk gevolg is de stijging van de voerkosten. Door tegenvallende ruwvoeropbrengsten moeten melkveehouders meer krachtvoer aankopen en verstrekken. Ook kan het nodig zijn om koeien vaker op te stallen en weidegang te beperken. Ook het beperken van de afstand tussen weideperceel en melkstal kan hierbij een rol spelen.
Blauwtong wordt gevreesd
Daarnaast vraagt het beperken van hittestress en het aanpakken van hittegerelateerde problemen extra arbeid. Koelsystemen voor dieren brengen bovendien hogere kosten voor energie, water en voorzieningen met zich mee. Gezondheidsproblemen als gevolg van hittestress leiden tot hogere dierenartskosten. Een ander belangrijk gevolg is de verminderde vruchtbaarheid van melkkoeien. Hogere temperaturen zorgen voor gunstigere omstandigheden voor vectoren die ziekteverwekkers overbrengen. Vooral de verdere verspreiding van blauwtong is nog een punt van zorg van zorg op het eiland. De verwachting is dat blauwtong er ook de komende zomer nog voor productieverliezen zorgt. Melkveehouders worden daarom aangespoord zich voor te bereiden op mogelijke nieuwe uitbraken.
Bronnen: ADHD, MCC Vlaanderen, RTL, Metoffice
Foto: Philip Halling (cc-by-sa/2.0) geograph.org.uk/p/8411496
