Vaarzen die bij de overstal van de melkstal naar de melkrobot vooraf de robot- en wachtruimte konden verkennen, bezochten de melkrobot later vaker en produceerden meer melk dan koeien zonder die passieve gewenning. Zo blijkt uit onderzoek van de Universiteit van Guelph in Canada.
De resultaten van de Canadese proef wijzen erop dat passieve robottraining de aanpassing aan robotmelken en het laten schieten van de melk kan verbeteren. Hoe koeien op die passieve voorbereiding op de overstap van melksysteem reageren, hangt mede samen met hun karakter.
Probleem: ophaalkoeien na overstappen op robots
Koeien die onvoldoende vrijwillig naar de melkrobot komen, moeten worden opgehaald. Dat kost arbeid en kan leiden tot een lagere melkfrequentie en melkproductie. Eerder onderzoek liet zien dat training de overstap kan verbeteren. Daarbij ging het vooral om actieve training: mensen begeleiden koeien volgens een vast protocol de robot in. De Canadese onderzoekers onderzochten passieve training, waarbij koeien zelf de robot mogen verkennen en kunnen kijken hoe ervaren koeien die gebruiken. Deze aanpak zou minder begeleiding kunnen vragen.
Onderzoeksopzet
Aan het onderzoek deden 32 eerste kalfs Holstein-koeien mee, die gemiddeld 147 dagen in lactatie waren. De helft verbleef vóór de eerste robotmelking 48 uur in een robotafdeling met vrij koeverkeer. Deze koeien werden nog tweemaal daags in de melkstal gemolken, maar konden alvast kennismaken met de afdeling, groepsgenoten en melkrobot. De andere helft bleef tot de eerste robotmelking in de oorspronkelijke stalafdeling.
Karaktereigenschappen meten
Vooraf ondergingen alle koeien een zogenoemde gecombineerde arenatest: een gedragstest die hun reactie op een onbekende omgeving, een onbekend voorwerp en een onbekend persoon meet. Aan de hand van videobeelden bepaalden de onderzoekers verschillen in durf en activiteit.
Na de overstap volgden de wetenschappers de koeien 21 dagen. Tijdens de eerste zeven melkingen werden beide groepen op vaste momenten naar de robot gebracht. De onderzoekers registreerden onder meer robotbezoeken, ophaalmomenten, melkstroom, melkproductie en gedrag.
Meer robotbezoeken en productie
De koeien met een gewenningsperiode bezochten de robot vervolgens vaker en hadden een hogere melkproductie. De tendens was bovendien dat de passief getrainde koeien minder vaak naar de robot gebracht hoefden te worden. Karaktereigenschappen hingen alleen bij deze groep samen met de aanpassing: de kans van actievere koeien op een vrijwillig robotbezoek was groter. Koeien met meer durf hadden juist een kleinere kans op een melkweigering, een vrijwillig bezoek en ook op een vrijwillige melking.
Bron: Brasier et al. (2026), Journal of Dairy Science
